Carpooling
Carpooling (potoczna nazwa systemu wspólnych, zorganizowanych dojazdów jednym samochodem – car – (ang.) samochód, pool – (ang.) napełnienie) jest jednym ze sposobów wspólnego podróżowania samochodem. Ten zorganizowany system jest umową pomiędzy posiadaczem samochodu użyczającym miejsca w samochodzie (kierowcą), a pasażerem chętnym do odbycia podróży. System ten polega na wspólnym odbywaniu podróży w dwie lub więcej osób, w tym samym czasie i kierunku.
Jedną z głównych korzyści jest oszczędność kosztów za przejazd, a także większy komfort podróżowania, niż w przypadku podróżowania komunikacja zbiorową. Kierowca użyczający miejsca w swoim samochodzie otrzymuje zwrot części kosztów paliwa pojazdu, a pasażer oszczędza pieniądze w stosunku do wykorzystania własnego samochodu lub taksówki, a nawet w pewnych przypadkach do biletu komunikacji zbiorowej.
Przy dojazdach do pracy lub uczelni możesz korzystać z zasad systemu carpooling codziennie, tylko w weekendy, bądź sporadycznie. Możesz dojeżdżać nie tylko do pracy, szkoły czy uczelni, ale także na mecze, koncerty, wieczorem do pubu, dyskoteki lub do miejsc wakacyjnego odpoczynku. Jeżeli wybierasz się w weekend do domu, lub studiujesz w weekendy, spróbuj znaleźć współtowarzysza podróży z Twojego miasta lub okolic i wspólnie dojeżdżajcie jednym samochodem.
W systemie carpooling kierowca odbiera zainteresowanych podróżnych z miejsc wcześniej ustalonych przez obydwie strony (np. z domu, parkingu, etc.), a następnie wspólnie odbywają podróż w wyznaczone miejsce, którym może być punkt przy trasie przejazdu kierowcy (np. do punktu przesiadki na pojazd komunikacji zbiorowej) lub ustalony punkt docelowy.
Uczestnictwo w kosztach ustalane jest przez obie strony przed przejazdem, z reguły na podstawie długości przejechanego odcinka, średniego spalania paliwa oraz ceny za litr paliwa. Partycypacja w kosztach jest jednorazowa, jeżeli podróż odbywa się okazjonalnie, bądź uiszczana jest za dany okres czasu, jeżeli zorganizowane podróże odbywają się regularnie. Możliwe jest wymienne użytkowanie samochodu, co eliminuje konieczność udziału w kosztach wspólpasażerów.
Carpooling jest bardzo popularną formą podróżowania w krajach zachodnich. W krajach tych można spotkać specjalnie wydzielone pasy dla samochodów przewożących co najmniej 2-3 osoby, tzw. Pasy HOV (ang.– High Occupancy Vehicle).
Stany Zjednoczone – oprócz popularnego systemu carpooling, z którego korzystają codziennie zarówno pracownicy firm i studenci, powstają również nowe formy wspólnego podróżowania, jak vanpool, czy buspool. Ewolucją systemu carpooling jest także system powstały w Waszyngtonie i Północnej Wirginii o nazwie „Slugging” – jest to okazjonalne podwożenie osób, którzy stoją w wyznaczonych miejscach przy trasie oczekując na potencjalnego kierowcę, który akurat zmierza do tego samego celu podróży co oni. Kierowca, aby mógł korzystać z wydzielonych pasów ruchu dla użytkowników Carpooling (HOV), musi przewozić w swoim samochodzie przynajmniej 2-3 osoby. W tym celu za szybą swojego samochodu napis z miejscem docelowym, do którego zmierza i podjeżdżając do stojących pasażerów, wykrzykuje przez okno miejsce, do którego jedzie. Pierwsi przy linii jezdni wsiadają do pojazdu potwierdzając miejsc docelowej podróży. W systemie tym nie ma żadnych korzyści pieniężnych, ale każdy z uczestników odnosi niewymierne korzyści: kierowca potrzebuje pasażerów, np. dla możliwości skorzystania z pasów dla HOV, a pasażerowie kierowcy z samochodem. Każdy z uczestników potrzebuje drugiego do sprawnego funkcjonowania.
Niemcy – w 2002 r. powstał w mieście Stuttgart system „Pendlernetz”. System ten obejmuje swoim zasięgiem miasto oraz jego okolice w promieniu 100 km. Na specjalnej stronie internetowej, po wcześniejszym zalogowaniu się, można umieścić informację o chęci znalezienie pasażera lub kierowcy w celu odbycia podróży. Jego wprowadzenie poprzedzały krótkie filmy reklamujące emitowane na miejskich telebimach oraz ogłoszenia prasowe umieszczane zarówno w prasie lokalnej jak i krajowej, wysyłano również e-maile do firm i wydziałów magistratu.
Francja - system carpooling (fr. Covoiturage) tworzony jest także na uczelniach uwzględniając potrzeby transportowe studentów i pracowników, jak w X Paryskim Uniwersytecie w Nanterre oddalonym ok. 13 km od Paryża. W 2001 r. z systemu carpooling skorzystało 14% studentów. Dla użytkowników systemu istnieją specjalne parkingi, dla których bilet wjazdu jest jednocześnie biletem komunikacji zbiorowej. Na Uniwersytecie w Nanterre istnieje także nocny carpooling, który polega na współdzieleniu podróży ze zorganizowanych imprez, na których spożywany jest alkohol. W celu bezpiecznych powrotów do domów, w systemie rejestruje się kierowca, który deklaruje, że nie będzie spożywał alkoholu i jest skłonny udostępnić wolne miejsca w samochodzie uczestnikom imprezy, także tym pod wpływem alkoholu. Kierowca, otrzymuje 50 % zniżki na bilet wstępu na imprezę, a także dwa darmowe napoje. Pasażer ma zagwarantowany bezpieczny powrót do domu.
Francuski „covoiturage” przybiera także liczne odmiany, jak Schoolpool (CarEcole) - jako forma podwożenia kilku dzieci do przedszkoli i szkół przez jednego rodzica, CarJob -podróżowanie z miejsca zamieszkania do pracy z innymi pracownikami jednym samochodem, CarVoyage – wspólne podróżowanie po kraju, CarTourisme – zwiedzanie innych krajów samochodem ze współtowarzyszami, Airportstop (Airpool) – podróż z/na lotnisko samochodem, Eventpool – organizowanie wspólnych podróży na imprezy, koncerty lub wakacje.
